Pluspunten
  • Duurzaam concept
  • Modulair
  • Stevig ontwerp
  • Eenvoudige en 'schone' software
Minpunten
  • Hardware en software aan de oude kant
  • Matige accu
  • Prijzig
Onze score

Fairphone 2 review: op naar een eerlijke smartphonemarkt

Fairphone begon een aantal jaar geleden als een campagne om de elektronicamarkt te verduurzamen en voor eerlijke arbeidsomstandigheden te zorgen. Gaandeweg kwam het bedrijf erachter dat het ontwikkelen van een eigen smartphone daarvoor de beste optie was en inmiddels is de Fairphone 2 alweer een tijdje op de markt. In deze review lees je meer over de smartphone en de missie van Fairphone.

Fairphone 2 modules

Duurzaamheid is belangrijk, maar niet het meest tot de verbeelding sprekende aspect van een smartphone. Bij de eerste Fairphone – in feite een eerlijke variant van een vrij standaard midrangesmartphone – was dat nog een klein probleem: veel mensen vonden het toestel gewoon niet zo interessant. Voor de Fairphone 2 heeft het van origine Nederlandse bedrijf dat handig opgelost: door de smartphone deels modulair te maken is de Fairphone 2 niet alleen duurzamer, maar spreekt hij ook meer tot de verbeelding. Die modulariteit staat in principe in dienst van een langere levensduur van de telefoon, waardoor de milieu-impact van het toestel omlaag kan. Maar Fairphone ziet ook de potentie van het modulaire ontwerp om de telefoon te verbeteren en zegt bijvoorbeeld te kijken naar een betere cameramodule voor het toestel.

Dat de Fairphone 2 zo duurzaam en eerlijk mogelijk is betekent ook meteen dat hij niet zo flitsend, uitgebreid of goed is als toestellen die in dezelfde prijsklasse concurreren. Dat is simpelweg niet mogelijk, zeker niet voor een klein bedrijf als Fairphone. Wie de telefoon wil kopen moet dus vooral willen helpen met de missie van Fairphone. Los van dat je als consument een duurzamere smartphone in handen hebt, geef je met de aankoop van een Fairphone 2 het bedrijf weer iets meer macht binnen de supply chain en daarmee een betere positie om verandering tot stand te brengen. Bovendien zul je ongetwijfeld vragen krijgen over de telefoon en op die manier moet het toestel het bewustzijn over de slechte omstandigheden in de elektronicamarkt verbeteren. Fairphone noemt het toestel ook wel een ‘storytelling device’. Naast een een smartphone koop je met de Fairphone 2 dus als het ware een stukje maatschappelijke participatie.

Fairphone noemt het toestel een ‘storytelling device’

Voordat ik iets dieper zal ingaan op de missie van Fairphone nog even de basis-informatie over het toestel. De stevig en modulair ontworpen smartphone heeft een 5-inch full HD-display, een vierkernige Snapdragon 801-processor, 2GB werkgeheugen, een 8-megapixelcamera en een 2420mAh-accu. Daar betaal je zo’n €525 voor en dat is fors meer dan voor andere toestellen met vergelijkbare specificaties. Maar, zo zegt Fairphone, dat is de prijs van een duurzaam en eerlijk product. Het bedrijf is erg transparant over hoe dat in elkaar zit en laat op zijn website precies zien waar iedere euro die je aan je Fairphone 2 besteedt terecht komt.

Fairphone 2 cost breakdown
Een globaal overzicht van de kostenstructuur van de Fairphone 2
Specificaties van de Fairphone Fairphone 2
Algemeen
  • Uitgebracht op February 2016
  • Draait op Android 5.1 Lollipop
Processor
  • Qualcomm Snapdragon 801
  • quadcore-processor op 2.2GHz
  • Grafisch: Adreno 330
Scherm
  • 5" IPS LCD scherm
  • Touchscreen met multitouch
  • Scherm is krasbestendig (Gorilla Glass 3)
  • 1920x1080 schermresolutie
Camera
  • 8MP camera met autofocus
  • LED-flitser
  • 1080p (Full HD) video opnames
  • 2MP camera voorkant

Fairphone 2 conflictvrije materialenHet doel van Fairphone is om “bewustzijn te creëren voor de problemen in de elektronica-industrie en de industrie te motiveren om verantwoorder te handelen.” De Fairphone 2 moet daarin werken als een discussiestarter en Fairphone hoopt met het toestel de vraag naar eerlijke elektronica te stimuleren. Achter de schermen werkt Fairphone ondertussen hard om de arbeidsomstandigheden in het productieproces van zijn telefoon te verbeteren, minder e-waste te genereren, conflictmineralen uit te bannen en de levensduur van zijn smartphones te vergroten. Alles over de inspanningen van Fairphone om de consumentenelektronica-industrie verantwoorder te maken kun je lezen op de website van het bedrijf.

Fairphone hoopt met de telefoon de vraag naar duurzame elektronica te stimuleren

Een goed voorbeeld van wat Fairphone doet is de betrokkenheid die het heeft bij het productieproces van de Fairphone 2. De Fairphone 2 wordt geassembleerd bij het Chinese Hi-P; een fabriek die nog voor veel meer bedrijven smartphones in elkaar zet. Fairphone heeft er naar eigen zeggen binnen die fabriek voor gezorgd dat de arbeidsomstandigheden verbeterd worden. Niet alleen voor de mensen die Fairphones in elkaar schroeven, maar voor alle werknemers. Een stapje naar een eerlijkere elektronicamarkt, dus.

Om de problematiek rond e-waste marktbreed aan te pakken gebruikt Fairphone niet alleen wat gerecyclede materialen in zijn smartphones; het haalt ook in samenwerking met Closing the Loop oude smartphones uit Ghana om ze op een goede manier in België te laten recyclen. En zo zijn er nog wat voorbeelden te noemen van hoe Fairphone de smartphonemarkt probeert te verduurzamen.

Een ander doel van Fairphone is om de relatie die wij hebben met onze smartphone te veranderen. Waar smartphones nu nog vaak gezien worden als semi-wegwerpproducten die we gebruiken alsof we er verslaafd aan zijn, hoopt Fairphone ons bewuster te maken van ons smartphonegebruik. Dat zie je niet alleen terug in het modulaire ontwerp, maar ook in bijvoorbeeld de software van de Fairphone 2.

Vertaal je die missie door in een telefoon, dan moet zo’n toestel volgens Fairphone vooral lang meegaan. Dat zorgt ervoor dat je als gebruiker minder telefoons koopt en dus het milieu minder belast. Het ontwerp van de Fairphone 2 is er dan ook vooral op gericht om stevig en eenvoudig repareerbaar te zijn. Die stevigheid zie je meteen als je het toestel vastpakt: er zit een dikke rubberen rand om het scherm; alsof het toestel standaard in een hoesje zit. Daarmee moet hij volgens Fairphone vallen vanaf 1,85 meter – een normale belhoogte voor een lange Nederlander – kunnen doorstaan. En mocht er dan toch iets kapot gaan, dan kun je het eenvoudig vervangen.

Het verwisselen van modules is kinderspel

Daarmee kom ik meteen op misschien wel de belangrijkste feature van de Fairphone 2: het modulaire ontwerp. Na het verwijderen van de achterkant en batterij kun je twee schuifjes aan de onderkant losmaken om eenvoudig het scherm te verwijderen. Met een standaard schroevendraaier kun je vervolgens nog drie modules verwijderen: de camera, de ‘onderste module’ en de ‘bovenste module’. Die onderste module bevat onder andere de speaker, microfoon en usb-poort; de bovenste module bevat de belspeaker, de headphonejack, de selfiecamera en nog wat sensoren. Als er iets kapot is kun je via de website van Fairphone een vervangende module bestellen voor een schappelijk bedrag. Voor de camera betaal je bijvoorbeeld krap €35; een nieuw scherm kost iets meer dan €85. Voor ruim €300 kun je zelfs het frame van de telefoon met het moederboard – de ‘core module’ – vervangen. Het verwisselen van modules kan met een standaard kruiskopschroevendraaier en is kinderspel.

Fairphone 2 modulesNaast de mogelijkheid om het toestel te repareren, brengt de modulariteit in theorie ook de mogelijkheid om het toestel uit te breiden met zich mee. Aan de achterkant zit een connector waarmee het toestel uitgebreid kan worden, waarschijnlijk via een andere achterkant die op die connector aansluit. Bovendien zijn de drie andere modules in ieder geval vanuit gebruikersperspectief eenvoudig te vervangen door wat nieuws. Een onderkant met een usb-c aansluiting of een betere camera bijvoorbeeld. Technisch gezien is dat wel wat ingewikkelder, omdat ook de software op de nieuwe componenten moet aansluiten. Fairphone zegt nu in ieder geval bezig te zijn met een verbeterde cameramodule voor de Fairphone 2.

Aan de achterkant zit een connector waarmee het toestel uitgebreid kan worden

Wat mij betreft is het modulaire ontwerp van de Fairphone 2 een groot voordeel. De uitbreidingen verwacht ik niet al te veel van, maar voor mensen die een telefoon willen die lang meegaat – en daar richt Fairphone zich natuurlijk primair op – is het ideaal om even simpel een module te vervangen als er iets mis is met het toestel.

Die stevigheid van de telefoon vertaalt zich ook door in het ontwerp. Het toestel is een beetje dik, groot en volledig van plastic. Zeker gezien de modulaire opbouw is dat geen verrassing en het stoort mij ook totaal niet, maar het moet je wel liggen. De achterkant is in verschillende kleuren verkrijgbaar: zwart, blauw, doorschijnend zwart, doorschijnend blauw en transparant. Vooral die laatste drie vind ik gaaf: ze geven een doorkijkje op de componenten van de smartphone. Dat ziet er leuk uit, is weer eens wat anders én symboliseert natuurlijk de transparantie die Fairphone wil bereiken.

Het scherm van de Fairphone 2 is 5 inch groot en heeft een full HD-resolutie. Dat zijn prima specificaties, maar de prestaties van het scherm zijn niet bepaald indrukwekkend. Het display is zeker goed genoeg voor het dagelijkse gebruik, maar loopt kwalitatief gezien flink achter bij sommige andere smartphoneschermen. De helderheid is niet zo heel hoog, de kleuren zijn een beetje flets en de kijkhoek had beter gekund. Het is duidelijk dat het budget in andere dingen is gaan zitten, maar het display is in ieder geval voldoende; daar gaat het uiteindelijk om.

De chip is over het algemeen in staat de Fairphone 2 goed te laten werken

Iets vergelijkbaars geldt voor de snelheid van het toestel. Onder de kap ligt een Snapdragon 801-processor met vier 2,2GHz-kernen. Die komt uit 2014 en dat merk je wel. De chipset is over het algemeen nog goed in staat om de Fairphone 2 snel te laten werken, maar zo nu en dan merk je een hapering of gaat het net even wat trager. Als je zware apps of games gaat gebruiken merk je ook dat het niet meer de nieuwste hardware is. Voor de gemiddelde gebruiker is het niet zo’n probleem; power-users moeten duidelijk niet bij de Fairphone 2 zijn. Vreemd genoeg heeft de Fairphone 2 een probleempje met de refresh-rate van de software tijdens het scrollen. Soms blijft het halve scherm even achter bij je scrollbeweging, wat er vreemd uitziet. Echt storend vind ik het echter niet.

Op netwerkvlak is de Fairphone 2 in principe prima, met uitzondering van het gebrek aan NFC. Met het oog op mobiel betalen was het fijn geweest als de telefoon dat zou hebben, maar dat is vooralsnog niet het geval. Fairphone heeft wel aangegeven dat het toevoegen van NFC via de uitbreidingsslot tot de mogelijkheden behoort, maar tot nu toe is zo’n NFC-uitbreiding nog niet gerealiseerd.

De batterij van de Fairphone 2 heeft als voordeel dat hij eenvoudig te verwisselen is. Als hij aan het einde van zijn levensduur is kun je er dus makkelijk een nieuwe instoppen. Als je bang bent om zonder batterijlading te komen zitten, kun je dat oplossen door een backup-batterij te kopen. Dat is misschien geen overbodige luxe, want de batterij van de Fairphone 2 gaat niet bepaald lang mee. Bij intensief gebruik kom je de dag niet door en dat is jammer.

Fairphone 2 screenshotBewustwording gaat bij Fairphone niet alleen om de productie en recycling van je telefoon, maar ook over hoe je hem gebruikt. Dat komt terug in de software. Die is in de basis erg dicht bij een kale Androidversie gebleven, maar heeft wel een aantal leuke toevoegingen. Dat begint al op het lockscreen: daar is een klok geplaatst met wat extra functies. Door erover te vegen kun je bijvoorbeeld weergeven hoe lang je je Fairphone al hebt en hoe lang je ‘peace of mind’ hebt gehad. Dat laatste moet je ervan bewust maken hoe erg je aan je smartphone verslaafd bent. Hij telt simpelweg hoe lang je het toestel niet gebruikt hebt en houdt ook een record bij. Ik moet zeggen: dat is best wel een eye-opener en hielp mij in ieder geval tijdelijk om wat vaker van mijn toestel af te blijven.

Fairphone heeft de interface verder iets aangepast, door je app-tray via een veegbeweging aan de zijkant beschikbaar te maken en een aantal widgets die veelgebruikte contacten en applicaties tonen toe te voegen. In het hoofdmenu wordt weergegeven of je apps recent geüpdatet of geïnstalleerd zijn en welke applicaties je zelden gebruikt. Daarmee wil Fairphone mensen ook bewust maken van hun app-gebruik. Wat interessanter vind ik de privacy-impact melding die aan apps gehangen wordt. Als je een app voor het eerst gebruikt krijg je een schermpje te zien waar staat hoe hoog de privacy-impact van die app is en waar je kunt aangeven of je meldingen wel of niet wilt ontvangen.

Bewustwording gaat ook over hoe je het toestel gebruikt

Los van de hierboven beschreven toevoegingen, waarvan in ieder geval sommigen erg goed zijn wat mij betreft, is er weinig veranderd tegenover de standaard. De telefoon draait op dit moment nog op Android 5.1 Lollipop, dat is jammer. Een Marshmallow-update kun je waarschijnlijk wel verwachten; Nougat lijkt me onwaarschijnlijk omdat de Snapdragon 801-chipset die in het toestel zit daar officieel niet compatibel mee is. Hoewel Fairphone daar niets aan kan doen, is dat wel iets dat de levensduur van de Fairphone 2 stevig kan beïnvloeden. Als sommige apps op een gegeven moment niet meer compatibel zijn met Android Marshmallow zal dat de Fairphone 2 meer en meer onbruikbaar maken.

Fairphone 2 camerasampleOp multimediavlak is de Fairphone 2 nogal standaard. Hij heeft een fm-radio en natuurlijk de bekende multimediasoftware van Google. De camera heeft een 8-megapixelresolutie en de frontcamera moet het doen met 2 megapixel. Geen indrukwekkende getallen naar hedendaagse maatstaven en de resultaten zijn helaas net zo onindrukwekkend. Foto’s hebben de nodige last van ruis en kleine vervormingen als gevolg van de beeldverwerkingssoftware en lenskwaliteit. Bovendien zijn ze niet bijzonder detailrijk. Bij weinig licht zijn de plaatjes bovendien snel bewogen.

De foto’s zijn kortom van het niveau leuke kiekjes voor sociale media, niet veel meer. Het goede nieuws is dat Fairphone bezig is met een nieuwe cameramodule; waarschijnlijk zul je in de toekomst de camera van je Fairphone 2 dus een upgrade kunnen geven.

Fairphone classificeert de Fairphone 2 zelf als een ‘storytelling device’. Dat is wat mij betreft ook de beste manier om het toestel te omschrijven. Je betaalt voor het toestel een eerlijke prijs, en dat betekent dat je veel meer neerlegt dan voor een vergelijkbaar regulier toestel. Er valt te twisten of dat probleem bij Fairphone ligt of bij de rest van de industrie, maar in ieder geval is het prijsverschil voor de gemiddelde consument lastig te rechtvaardigen. Maar als je bereid bent om extra te betalen voor het eerlijke concept van de Fairphone 2 heb je wel meteen een apparaat in handen dat ongetwijfeld gesprekken zal losmaken én waarmee je het goede werk van Fairphone ondersteunt.

Als ik de Fairphone 2 heel even als een ‘normale smartphone’ bekijk, dan zie ik een vrij doorsnee midrange-telefoon met een beetje verouderde maar fijne software, een matige camera en een aantal handige extra’s zoals dualsim en een verwisselbare batterij. Geen briljant plaatje, maar zeker bruikbaar en voor de gemiddelde consument voldoende.

Op het vlak van bewustwording en duurzaamheid zet de Fairphone goede stappen

Zet je de doelen die Fairphone had met de Fairphone 2 tegenover de uitwerking, dan is het plaatje een stuk positiever. Op het vlak van bewustwording en duurzaamheid zet de telefoon goede stappen, zowel software- als hardwarematig. Dat de telefoon gemaakt is met behulp van zoveel mogelijk conflictvrije mineralen en onder goede arbeidsomstandigheden is natuurlijk mooi. De lange levensduur van het toestel wordt goed ondersteund door het modulaire en eenvoudig repareerbare ontwerp, maar wordt beperkt door de vrij oude chipset en software. Het doel van Fairphone om een levensduur van 5 jaar te bereiken lijkt me daarom te ambitieus. Tegen die tijd zijn we een stuk of vijf Androidversies verder en zal veel nieuwe software niet lekker meer lopen op de Snapdragon 801-chip. Dat is misschien wel het grootste nadeel van de Fairphone 2.

Al met al heeft Fairphone met de Fairphone 2 een mooi product neergezet, maar wel voor een erg specifieke doelgroep. Ben je geen power-user en ben je bereid om een eerlijke prijs voor je smartphone neer te leggen, dan is de Fairphone 2 een goede optie. Dan moet je wel de duurzame boodschap van Fairphone willen uitdragen, want reken maar dat je vragen krijgt over je Fairphone 2. Zeker als je hem met zo’n mooi doorschijnend achterkantje koopt.

Onze review score
Pluspunten
  • Duurzaam concept
  • Modulair
  • Stevig ontwerp
  • Eenvoudige en 'schone' software
Minpunten
  • Hardware en software aan de oude kant
  • Matige accu
  • Prijzig

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

  1. Hansz -

    Ja hoor jongens, morgen in de rij voor een middelmatige veel te dure telefoon met verouderde software. En natuurlijk moeten wij weer zo nodig de wereld verbeteren.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief!

Contact met ons?

  • Qontent Matters
  • Czaar Peterstraat 159
  • 1018 PJ Amsterdam

Volg ons via